TRƯỜNG THPT LÝ TỰ TRỌNG - HƯỚNG TỚI TƯỞNG NIỆM 55 NĂM NGÀY MÁY BAY MỸ NÉM BOM SÁT HẠI 16 HỌC SINH TRƯỜNG CẤP III LÝ TỰ TRỌNG (19/8/1968 - 19/8/2023)

        Trường Cấp III Lý Tự Trọng (nay là trường THPT Lý Tự Trọng) đóng ở xã Thạch Tiến (nay là xã Việt Tiến, huyện Thạch Hà). Nếu tính theo đường chim bay chiếu về tứ phía cách những trọng điểm mà máy bay thường đánh hủy diệt có cung độ chừng 5 đến 7km. Dọc quốc lộ 1A có cầu Già, cầu Cày… Dọc tuyến Ngã ba Đồng Lộc đi về phía Đức Thọ có cầu Tùng Cóc, cầu Bạng vv… Khi máy bay ném bom các mục tiêu xung quanh, chỉ cần chệch hướng một chút là bom có thể rơi vào khu vực trường.

Sau Mậu Thân 1968, máy bay Mỹ đánh hủy diệt nhiều trọng điểm ở Hà Tĩnh. Tầm 15 giờ 30 phút ngày 19 tháng 8, buổi học Nghị quyết 12 của Ban Chấp hành Trung ương Đoàn được Trường Lý Tự Trọng triển khai trong các lớp. Giữa buổi, các Bí thư chi đoàn về văn phòng đoàn hội ý. Chi đoàn lớp A có 32 đoàn viên thanh niên do Anh Lê Văn Chất (cố Chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh) làm Bí thư. Khi cuộc hội ý đã tiến hành trong văn phòng, anh Lê Văn Chất đến chậm chưa kịp vào, bỗng nghe tiếng máy bay bổ nhào. Một loạt 3 quả nổ liền nhau khói trùm lên nghi ngút phía lán học lớp 9A. Anh Lê Văn Chất không vào họp nữa mà chạy ngay về lớp mình, cảnh tượng lúc đó làm anh đau xót, anh tìm các bạn, chạy vào, nền lớp học bốn bề có đắp lũy bị bom phạt đổ, mái bay tung, anh cõng anh Từ Duy Quý lên lưng chạy ra, máu đầm đìa trên áo. Khi anh đặt bạn xuống thấy trên đôi môi bạn của mình mấp máy như muốn nói một điều gì đó nhưng không thành lời rồi anh Quý tắt thở. Lúc ấy, thầy Phạm Xuân Ký - Bí thư Đoàn trường cùng những người khác đã có mặt. Thầy Ký nói với anh Lê Văn Tấn - Phó Bí thư Đoàn trường: Anh chỉ huy việc tìm cứu các bạn ở đây còn tôi phải lo việc này…

Thầy Đào Duy Xuân giáo viên dạy Sử, cũng là một trong những người có mặt đầu tiên và người vững tâm nhất, xông xáo khắp các ngã giao thông hào tìm xác những học sinh thân yêu của mình. Cuộc tìm kiếm kéo dài đến 12 giờ đêm. Những bạn lớp 9A bị thiệt mạng được thầy cô và bạn bè đưa lên Bãi Nen chôn cất dưới ánh đèn dù pháo sáng Mỹ treo suốt đêm phía bầu trời Đồng Lộc. Tầm 2 giờ sáng mọi việc mới tạm ổn. Sau đó, Bí thư chi đoàn 9A anh Lê Văn Chất đã điểm danh lại, có đến 16 bạn bị bom Mỹ sát hại. Số còn lại hôm ấy đều bị thương, nhiều người phải đi cấp cứu tại bệnh viên.

Hố bom - Nơi 16 học sinh lớp 9A, niên khóa 1966 - 1969 bị bom Mỹ sát hại ngày 19/8/1968

Sự ra đi khi tuổi đời còn quá trẻ là mất mát không bao giờ nguôi trong tâm trí của thầy cô và bạn bè - những người ở lại.

“Các em ngàn thu yên nghỉ

Thầy âm thầm làm mộ chí

Cưa xẻ gỗ mà lòng đau

Nét chữ son lầm máu đổ”

(Thầy giáo Đào Duy Xuân làm mộ chí bằng gỗ, viết tên học trò đã mất bằng sơn đỏ và khóc viếng hương hồn các em bằng những câu thơ trên)

“Tội ác còn đây, chẳng khỏa bằng

Tháng tám sân trường loang máu thắm

Tối ngày mười chín trắng khăn tang.

Biệt ly hai cõi sầu thương nhớ…”

(Trích từ bài thơ “Các em ơi!” tác giả thầy giáo Phạm Xuân Ký - giáo viên chủ nhiệm lớp 9A)

Bia tưởng niệm 16 anh chị tại “Di tích tội ác chiến tranh Trường cấp III Lý Tự Trọng” - Di tích lịch sử văn hóa cấp Tỉnh.

Trường đã 56 năm hình thành và phát triển với nhiều đổi thay, ngày càng khang trang, hiện đại, còn các anh các chị vẫn mãi tuổi mười tám hồn nhiên. Tập thể cán bộ giáo viên, nhân viên và học sinh luôn nhớ về các anh, các chị, thắp nén hương thơm vào các ngày trọng đại trước bia mộ của các anh chị cùng tượng đài anh hùng Liệt sỹ Lý Tự Trọng trong khuôn viên nhà trường. Hàng năm, đến ngày giỗ (19/8) hội tụ đông đủ về Khu chứng tích chiến tranh để được nghe các thầy cô giáo và bạn của các anh chị kể về ngày khốc liệt ấy. Nỗi đau - sự ly biệt ngày ấy, mãi mãi không bao giờ quên.

Tấm bia ghi tên 16 anh chị và tượng đài Anh Lý Tự Trọng tại khuôn viên Trường

Trường THPT Lý Tự Trọng - Phát huy giá trị của Khu Di tích Trường cấp III Lý Tự Trọng gắn với các hoạt động giáo dục truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, khu chứng tích chiến tranh là “địa chỉ đỏ” để giáo dục thế hệ trẻ hôm nay và mai sau hiểu được sự khốc liệt của chiến tranh, giá trị của hoà bình; qua đó góp phần phát huy truyền thống lịch sử, bồi đắp quyết tâm xây dựng nhà trường ngày càng phát triển, quê hương ngày càng giàu đẹp.

 Ngay từ khi vào lớp 10, học sinh đã được học về truyền thống của nhà trường, về bề dày lịch sử, sự hy sinh của thầy cô và học sinh nhà trường trong chiến tranh.

Hàng tháng, học sinh đến tại Di tích làm sạch cảnh quan môi trường, để khuôn viên khu chứng tích chiến tranh là địa chỉ giáo dục cho các thế hệ học sinh trong và ngoài nhà trường.

Phối toàn cảnh Khu Di tích tội ác chiến tranh Trường cấp III Lý Tự Trọng

Hướng tới tưởng niệm 55 năm ngày máy bay Mỹ ném bom sát hại 16 học sinh trường cấp III Lý Tự Trọng (19/8/1968 - 19/8/2023) các anh chị cùng lớp, cùng khóa đã kêu gọi hỗ trợ, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Tĩnh cũng đã có văn bản chỉ đạo về việc nhận chăm sóc, ủng hộ trùng tu, tôn tạo Khu di tích tội ác chiến tranh Trường cấp III Lý Tự Trọng. Chiều ngày 09/6/2022, Trường THPT Lý Tự Trọng phối hợp với Ban vận động xã Việt Tiến tổ chức trao số tiền 68.860.000 đồng quyên qóp từ cán bộ, giáo viên, nhân viên và học sinh vào việc trùng tu, tôn tạo khu “Di tích tội ác chiến tranh”. Tham dự Lễ tiếp nhận có Ban giám hiệu, Chủ tịch Công đoàn, Bí thư đoàn Trường, Ban Thường vụ Hội cha mẹ học sinh; các anh học sinh cũ khóa 1,2; đại diện lãnh đạo xã Việt Tiến.

Ban Giám hiệu trường THPT Lý Tự Trọng trao số tiền quyên góp cho Ban vận động xã Việt Tiến

Tại buổi trao số tiền quyên góp cho Ban vận động tại xã Việt Tiến, thầy giáo  Phan Quang Tấn - Bí thư Đảng bộ, Hiệu trưởng nhà trường đã khẳng định: Giáo dục truyền thống, dâng hương, chăm sóc khu chứng tích chiến tranh là việc làm thường xuyên của nhà trường và Ban giám hiệu đặc biệt quan tâm. Trong thời gian tới, nhà trường sẽ tiếp tục  giáo dục truyền thống lịch sử nhà trường tại khu chứng tích chiến tranh và cùng với địa phương quan tâm hơn nữa để khu Di tích ngày càng khang trang, sạch đẹp, là “địa chỉ đỏ” về giáo dục truyền thống của Huyện nhà.

Thầy Phan Quang Tấn - Bí thư Đảng bộ, Hiệu trưởng phát biểu tại buổi trao tặng.

Phát biểu tại buổi Lễ tiếp nhận kinh phí trùng tu, tôn tạo Khu di tích tội ác chiến tranh Trường cấp III Lý Tự Trọng anh Lê Hồng Phúc - Thầy thuốc Nhân dân (học sinh cũ khóa 1966 - 1969), là người theo suốt quá trình từ xây dựng ý tưởng, đầu tư kinh phí và rất  tâm huyết với công trình đã khẳng định: Di tích nằm trong quy hoạch chung của xã, là di tích cấp Tỉnh, gắn với lịch sử Trường THPT Lý Tự Trọng, xây dựng công trình để tưởng niệm, ghi nhớ, lưu lại những hình ảnh cho các thế hệ sau này và đây là địa chỉ giáo dục có ý nghĩa về sự yêu chuộng hòa bình, rất trân trọng phương pháp giáo dục truyền thống tại khu chứng tích chiến tranh của Trường và cần lan tỏa trong ngành Giáo dục.

Với anh Nguyễn Bá Bốn (khóa 1965 - 1968), trong phát biểu tại buổi Lễ tiếp nhận, anh rất xúc động vì trường THPT Lý Tự Trọng là ngôi trường đi đầu trong công tác kêu gọi ủng hộ trùng tu, tôn tạo di tích. Đây là công trình có văn bản đầy đủ về quản lý Nhà nước từ cấp Tỉnh, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Tĩnh đến cấp Huyện, cấp xã và Trường THPT Lý Tự Trọng. Nguyện vọng của thầy giáo chủ nhiệm Phạm Xuân Ký và cựu học sinh là xây dựng công trình xứng tầm, kêu gọi được nhiều sự hỗ trợ từ công tác thiết kế, xây dựng cho đến quy hoạch giao thông và sẽ làm một phóng sự về Khu chứng tích chiến tranh để lưu giữ trong nhà tưởng niệm và giới thiệu cho du khách đến tham quan.

 Anh Lê Hồng Phúc - học sinh cũ khóa 1966-1969, Anh Nguyễn Bá Bốn học sinh cũ khóa 1965 - 1968

Đồng chí Nguyễn Văn Hướng - Chủ tịch UBND xã Việt Tiến thay mặt Ban vận động phát biểu cảm ơn.

Phát biểu cảm ơn tại buổi Lễ tiếp nhận, đồng chí Nguyễn Văn Hướng - Chủ tịch UBND xã Việt Tiến, Trưởng ban vận động đã ghi nhận tính kịp thời và rất trách nhiệm của Lãnh đạo trường THPT Lý Tự Trọng, sự quan tâm, quyết liệt của thầy Ký và các cựu học sinh, mong rằng trong thời gian tới sẽ tiếp tục nhận được sự quan tâm của nhà trường và các cựu học sinh để Di tích là “địa chỉ đỏ” trong tổng thể di tích văn hóa địa phương, góp phần phát triển kinh tế - xã hội xã nhà.

Dâng nén tâm hương, tỏ lòng thành kính, dâng lên các anh các chị. Ở nơi đó, các anh các chị an lòng yên nghỉ. Thế hệ hôm nay và mai sau sẽ luôn nhớ về các anh các chị, trong tim mỗi thầy cô và học sinh vẫn đau đáu về ngày mười chín tháng tám năm một chín sáu tám, các anh chị mãi mãi là những học sinh tuổi 18 của nhà trường. Thầy và trò sẽ tiếp tục phát huy truyền thống nhà trường, xây dựng trường ngày càng phát triển, quảng bá hình ảnh khu chứng tích chiến tranh để được trường tồn với lịch sử và xứng đáng ngôi trường mang tên người Đoàn viên thanh niên Cộng sản đầu tiên Anh hùng Liệt sỹ Lý Tự Trọng./.

Một số hình ảnh

 

 

Tác giả: Trần Thị Tuyết Thành - Trường THPT Lý Tự Trọng
Bài tin liên quan
Chính phủ điện tử
Tin đọc nhiều
Liên kết website
Thống kê truy cập
Hôm nay : 632.222
Hôm qua : 90
Tháng 08 : 827.738
Năm 2022 : 851.019